|
tussen
taal en beeld
muziek
De
functie van muziek in 'Accumulaties' is een
heel uitzonderlijke: zij is niet illustratief.
De voorbeelden van niet-illustratieve filmmuziek zijn uiterst
schaars.
Zelfs de beroemde voorbeelden hiervan: Bach
in 'Viridiana' en Wagner-Rossini
in '81/2' hebben een licht illustrerende werking.
Slechts
in deze mate is de muziek in 'accumulaties' illustratief:
het tegelijkertijd optreden van verschillende autonome media.
Het is niet onwaarschijnlijk dat dit de toekomst zal zijn van
de muziek bij 'kunst'-films.
Het jankende strijkorkest tijdens een liefdesscène in het
bos wordt algemeen als overwonnen beschouwd.
De muziek in 'Accumulaties' is gelijktijdig met de film
ontstaan en dus niet, toen de film klaar was, er tegenaan geplakt.
Het niet-synchrone is opvallend: drukke beelden kunnen optreden
tijdens weinig muzikale actie en omgekeerd.
Dat was zelfs bijna een voorwaarde voor de film, een aestetische
noodzaak.
Nerveus beeld plus nerveus geluid zou de muziek onherroepelijk
tot illustratie degraderen, omdat de mens het oog laat voorgaan
bij het oor.
De titel 'Accumulaties' is nu duidelijk.
Ook de tekst is een extra aangebrachte laag.
Bovendien wordt de tekst op zich ook zelf nog geaccumuleerd.
De uitvoering van de muziek is een, wat men noemt: geleide improvisatie
op grafische partituren.
De geluiden zijn nimmer elektronisch opgewekt, doch enkel mechanisch,
door de componist met behulp van een vleugel, vier tom-toms en
twee kleine trom stokken uitgevoerd.
Louis Andriessen
bewegende
grafiek
Niet
één enkel grafisch beeld dat spanningen
en beweging oproept, ritmisch en chaotisch, maar vier en twintig
onderling verschillende grafische beelden per seconde.
Grafiek die aansluit bij poëzie
aanvullend en versterkend.
Grafische tekens als klanken
en woorden zichtbaar maken.
Grafiek met beweging
voortgekomen uit klank.
Grafiek
die slechts zichtbaar wordt als die via een filmband geprojecteerd
wordt
Je zou kunnen
zeggen dat dit bij elkaar wel een film te noemen is, maar alles
ontstond tegelijkertijd en het is mogelijk dat zich dat herhaalt
als de toeschouwer aanwezig is.
Slechts een
kort moment raakt de grafiek de film, daar waar gefilmde beelden
van de mechanische beweging van een letterzetmachine overgaan
in grafische bewegingen die men wel animatie noemt.
Henk van Faassen
|
