> Jordaan index

< Lauriergracht
< Konijnenstraat
< Elandsgracht / Elandsstraat
< Looiersgracht
< Laurierstraat
< Bloemgracht

de Jordaan tussen taal en beeld

Hazenstraat


De Hazenstraat is het tiende straatje



Hoewel de straatjes formeel niet binnen de grenzen van de Jordaan vallen, maken de zogenoemde Negen Straatjes, daar qua sfeer wel deel van uit. Winkelende dames vragen in de Jordaan de weg er naar toe. Ze zijn op pad om leuke dingen aan te schaffen.
Onder hen was ook Michael Jackson in zijn jonge jaren, hier gefotografeerd op de hoek van de Hazenstraat en de Lauriergracht door Claude Vanheije.
Jammer genoeg nemen luxe winkeltjes de plaats van de melkboer en de spekslager in.
De Hazenstraat is als tiende straatje omgedoopt omdat daar inmiddels ook voldoende galeries, vintage klerenwinkels en andere typische neringen het van de oorspronkelijke groente- en snoepwinkeltjes overgenomen hebben.


De burgemeester van de Hazenstraat

Hier zien we Nelis Vogelenzang met voormalig burgemeester Job Cohen en de overleden schrijver Harry Mulisch. Nelis wil beroemd worden en dat is hij ook want hij staat op de foto samen met vele Bekende Nederlanders [zie hier] Nelis woonde vroeger in de Platanen op de Lauriergracht, een tehuis voor mensen met een verstandelijke beperking. Sinds dat verhuisde naar Amsterdam Noord is Nelis vrijwel dagelijks in de buurt te vinden. Af en toe schrijft hij een bekeuring uit, maar daar kom je onderuit als je belooft iets niet meer te doen. Nelis is eigenlijk de burgemeester van de Hazenstraat.


Hazenstraat hoek Elandsgracht [1902]



Hop hop hop, knoop de socialisten op


Colporteren van het blad Recht voor Allen

Karel Anthonie Bos woont in de Hazenstraat
Nr. 4
Hij is de beroemde of beruchte colporteur van socialistische pamfletten en van het weekblad Recht voor Allen. Daarom worden bij hem de ruiten ingeslagen.
Een bende was zo geestdriftig voor vaderland en vorstenhuis, dat zij voor het Paleis op de Dam het volkslied stonden te zingen. Na dit eerbetoon kon het huis van de burgemeester niet worden overgeslagen. De troep trok naar de Keizersgracht, zong daar het 'Wien Neerlands Bloed' en begaf zich hossend naar de Westermarkt. Daar werd besloten 'die Bos es mores te leren'.

Toen de bende in de Hazenstraat arriveerde, stond een tiental socialisten op de stoep van het boekwinkeltje van Bos.
De vereerders van het vorstenhuis schreeuwden nog een paar keer Hop, hop, hop, hang de socialisten op. Ze begonnen met vlaggenstokken, waaraan de vaderlandse en de oranjevlaggen waren bevestigd, te slaan en te rammen, vernielden de ruiten en drongen de verdedigers, machteloos tegen een dertigvoudige overmacht, in het winkeltje terug. Die sloten de deur en moesten aanzien dat alle ruiten werden ingeslagen.
Pas na meer dan een half uur brullen en lallen kwamen de agenten van het posthuis, dat in het voormalig Luthers Weeshuis om de hoek op de Lauriergracht gevestigd was.
Ze zetten de brug voor de Hazenstraat af en geloofden het verder wel.
Het gemeentebestuur laat zich verleiden door hun haat tegen de sociaal-democraten en schrijft de verwoesting van winkeltje toe aan eigen schuld.
Is dat niet een bedenkelijk gemis aan zelfbeheersing?


Eten en drinken


Olivaria olijfoliën / Chocolatl, exclusieve chocolaatjes / Patisserie Arnold Cornelis


La Festa / Ambachtelijke pizza's / Damescafé Saarein

Mode


Damesmode, Hazenstraat hoek Elandsstraat / Petsalon, Hoeden en petten (verdwenen)
Vijfentwintig jaar geleden begon hoedenmaakster Ans Wesseling haar salon met eigenzinnige petten en hoeden. Tot in de Verenigde staten waren de honkbalpetten bekend. Nu is het afgelopen met deze unieke nering. Boze stemmen beweren dat er nog een kapsalon komt. Daarmee zijn er dan drie op de tien vierkante meter.


Guus vd Berg, Ambachtelijke schoenmaker / Kattenmode 'Cats & Things


In de Gruttersgang / Dameshoedenfabriek [1972]


Nr.18 / Vintage mode


Van oude automobielen naar nieuwe kunst


Wij roepen het van de daken BROOD van de KORENSCHOOF zal u smaken


Hazenstraat hoek Elandsstraat eerst Autosloperij, tegenwoordig: Galerie Diana Stigter


Opening van galerie Ververs /
Fotogalerie Wouter van Leeuwen

Een kunstenaar in de etalage


Nr.10 de Turkse Keizerspoort / Nr.16 Galerie-atelier van Joep Buijs

De meeste kunstenaars werken op hun al dan niet riante atelier aan hun schilderijen tot het moment dat het werkstuk op reis gaat naar een bestemming in een galerie of museum. Dan kan iedereen het werk bewonderen of afkeurend bekijken zonder dat de kunstenaar meekijkt. Zo niet bij Joep Buijs. Hij maakt schilderijen van honden, zijn dochtertje en zo meer, in de etalage van zijn kleine atelier in de Hazenstraat. Iedere voorbijganger kan zien hoe het werk vordert en de kunstenaar naar het hoe en waarom ervan vragen.


Gevelstenen


Nr.10 De Turkse Keizerspoort / Nr. 26 In de Zwaan /


Nr 62 Een boogbrug met drie doorgangen. De met keien geplaveide brug is aan de zijkanten van typisch Amsterdamse smeedijzeren leuningen voorzien. Aan de linkerzijde loopt een os tegen de helling op. Het relief verwijst naar de naam van schoenmaker Jan van der Sluijs die in 1765 dit huis liet bouwen. waarschijnlijk is een rand met het jaartal 1765 er afgehakt.


Nr.39 /
Deze gevelsteen is in 1996 geplaatst door de eigenaar. Die voelde zich belaagd door de nieuwbouw die links en rechts van zijn oude pand.


Een uithangbord van musicerende hazen hing in vroeger tijden in de Hazenstraat. Het houten bord toont hazen die op de schalmei, de klarinet en de hobo speelden. Tegenwoordig maakt het deel uit van de Dom van Lund in Zweden. Hoe het daar gekomen is weten we niet.


Mozaïekjes


Hazenstraat hoek Lauriergracht

De kleine mozaïeken zijn Space Invaders, buitenaardse wezens die als pixelwezentjes door een anonieme kunstenaar die zich Invader noemt, op de tegeltjes gemaakt zijn. Ze waren opgebouwd uit slechts enkele pixels in een computerspel.
Invader geeft met de mozaïeksteentjes de gepixelde hoofdrolspelers hun oorspronkelijke gedaante terug, alleen niet op het scherm maar in de publieke ruimte.
Sinds 1998 duiken de Space Invaders op in vele internationale steden en sinds 2000 ook in Amsterdam. Ze verschijnen op gebouwen, aan de zijkant van bruggen, en op allerlei onmogelijke plekken. Een van de eerste plekken was op de hoek van de Hazenstraat en de Lauriergracht.


Modernistische nieuwbouw


Hazenstraat Nr. 2


Hazenstraat Nr.56 (L) / Nr.37 (R)


De Nederlander heeft één afgod, dat is de aardappel

In de supermarkt op de Elandsgracht is duidelijk wat volksvoedsel nummer één is. Het vak met de aardappels is goed gevuld met die knollen in alle soorten en maten van Krieltjes tot Eigenheimers, vast afkokend of kruimig, in plastic verpakt.
In de Jordaan waren veel aardappelhandelaren en die supermarkt was ook begonnen als een aardappelkeldertje op de hoek van de Hazenstraat.


Hazenstraat hoek Elandsgracht / Groentehandel Lindeman /

Van Aardappelhandel naar supermarkt Albert Heijn
Op de hoek van de Elandsgracht en de Hazenstraat begon Simon Lindeman in 1869 een aardappelhandel.
De oude Simon kon niet bevroeden dat het familiebedrijf vijf supermarkten zou vestigen
Hij zou zich mogelijk ook in zijn graf omdraaien als hij zag dat zijn naam op de gevel vervangen zou worden door een AH logo, met alle blauwe toestanden die er bij horen.
Hoewel je voor een goede aardappel bij hem terecht kon, werd begin vorige eeuw de aardappelhandel uitgebreid met groente en fruit.
Op een sluipende manier moest Lindeman voldoen aan 'de eischen der nieuwe tijd', uitbreiding van het assortiment met zuivel.
De tijd was voorbij dat je met je groenteboer uitgebreid kon praten over de kwaliteit van de aardappels die in grote houten bakken klaar lagen en die in de vroege morgen door één van de oudere broers Lindeman persoonlijk op de Centrale Markthallen uitgezocht waren. Aardappelboer is een vak. Vakkenvuller in een supermarkt een bijbaantje.


Hazenstraat hoek Elandsstraat / Aardappelhandel Blom [1919] / Dezelfde plek [2000]

Aardappelhandelaar P Blom was een concurrent van Lindeman.
Het is bijzonder dat op korte afstand van elkaar twee gelijke neringen konden bestaan.



De Snelliusschool



Hazenstraat / Voormalige Snelliusschool
[1980]
De school is verplaatst naar de Elandsstraat als 14e Montessorischool De Jordaan.

Mijn meisjesnaam is Neeltje Onink. Ik ben geboren op 2 augustus1942 op de Lauriergracht 67. Ik zat op de Snelliusschool in de Hazenstraat. Jammer dat ik niet meer foto's zie van de school waar ik 8 jaar opgezeten heb, 2 jaar kleuterklas en alle zes klassen. Het was best een mooie school van binnen, met marmeren trappen dacht ik en een grote speeltuin buiten.


3e en 4e klas van de Snellius school in 1952.

Meester Galema was een geliefde meester voor vele jaren. Zeker meer dan twintig jaar,heeft hij daar les gegeven.

In de Hazenstraat waren veel winkeltjes, snoepwinkeltjes, zoals tante Alie en Tante Truus. Truus had een verhouding met de drogist in de Hazenstraat. Er waren een paar slagers, een schoenmakerij, een Italiaanse ijswinkel, Carels de bakker, een loodgieter, een elektriciteitswinkel en een tweedehands meubelwinkel. Er woonde een familie met 12 kinderen in een oud winkelpandje. De Pappovanies, de baby speelde in de etalage. Het was er erg klein. Ik ben er wel eens binnen geweest, ongelooflijk zo oud alles was en zo arm. Ze gingen op een emmer omdat de WC zeker verstopt was. Die werd dan buiten in de goot geleegd.
De schillenboer kwam met paard en wagen langs. Aan de brughekken hing een een grote reddingshaak,als er iemand in de gracht viel,kon die gered worden.
Klene was een drop- en snoepfabriek op de Looiersgracht. Veel meisjes uit de buurt werkten daar, als ze van hun werk af kwamen, liepen ze vaak gearmd te lachen, soms wel 5 of 6 meisjes naast elkaar gein te maken. Dan hoorde ik vrouwen zeggen, daar hebbe we de "Klene meiden".
Tegen mij werd gezegd dat ik beter mijn best op school moest doen en naar de Mulo moest gaan, anders werd ik ook een Klene meid. Ik vond dat niet zo erg, het leek toch alsof ze veel gein hadden.

Wij zijn in 1954 naar Slotermeer verhuisd, maar wij hadden eerder een prachtige woning op de Lauriergracht. Er was een douche en een groot balkon achter. Deze woningen waren in 1937 gebouwd,2 slaapkamers,ik was met mijn 2 zusters en een jongere broer.
Ik heet nu Neeltje Wilson. Sinds 1968 woon ik in Virginia Williamsburg USA,


Stegen en gangen in buurt FF
Officieel mocht op binnenerven niet gebouwd worden, maar in de Jordaan trok men zich daar niets van aan. Huisjesmelkers bouwen goedkope pandjes achter de bestaande huizen die te bereiken zijn via stegen en gangen van nog geen meter breed.
In de 18e eeuw zijn er in de Jordaan 972 gangen naar 1690 achterhuizen, waarin 3795 families wonen. In buurt FF, waar de Lauriergracht het middelpunt van was, waren 33 van die gangen. Tijdens de bouwperiode werd vaak bezuinigd op heipalen, waardoor verschillende huisjes begonnen te verzakken.
Een bouwkavel mocht niet breder dan 20 voeten, van ongeveer 28 cm., zijn.
Een gang naast de bebouwing mocht niet dichtgetimmerd worden. Er mocht wel een dakje over, maar dat moest zo hoog zijn dat een man met een turfmand op zijn hoofd er nog onder paste. Dat moest opdat de mensen die achter zo'n gang woonden nog turf voor hun kacheltjes konden krijgen.

Gangen aan de Hazenstraat:
Keizerspoort
Kermisgang
Gruttersgang
Smidsgang


Aanvullingen en verbeteringen graag hier

> Lauriergracht

Bronnen o.a.
Minne Dijkstra, Jordaanlezingen /
Bureau Monumenten en Geologie /
Stadsarchief Amsterdam /
Ons Amsterdam /